Sosyal Medya, Sosyal Baskı ve Madde Kullanımı: Kuzey Kıbrıs’ta 15-16 Yaşındaki Ergenlerde Aracı ve Düzenleyici Etkileri İnceleme

Abstract

Bu çalışma, sosyal medya kullanımı, sosyal baskı (akran baskısı) ile Kuzey Kıbrıs’ta yaşayan 15-16 yaşındaki ergenlerin madde kullanımı arasındaki ilişkileri incelemiştir. Sosyal medyanın ergenlerde riskli davranışları artırma riski vardır. Bu çalışma 3,860 ortaöğretim öğrencisinin katılımı ile gerçekleşmiştir. ESPAD ölçeği uygulanmış olup değişkenler sosyal medya süresi, madde kullanımı, sosyal baskı ve aile desteğini içermektedir. Çalışma bulguları, sosyal baskının ergenlerde alkol ve sigara kullanımında aracı bir rol oynadığını ve akran baskısı ile sosyal medyada geçirilen sürenin alkol ve sigara kullanımını artırdığını ortaya koymuştur. Buna rağmen, esrar kullanımı ile ilgili bir ilişki gözlemlenmemiştir. Sosyal medya süresi ve sosyal baskı ile sigara kullanımı arasında beklenmedik bir negatif ilişki ortaya konulmuştur. Çalışma, aile desteğinin güçlü bir koruyucu faktör olduğunu göstermiştir. Sosyal medya kullanımı ve sosyal baskı arasındaki ilişki yüksek aile desteği olan ergenlerde azalmaktadır. Düşük aile desteğine sahip olanlar ise akran onayını önceliklendirmiş ve sosyal medyanın etkilerine daha savunmasız olmuştur. Sosyal baskının etkisi özellikle alkol kullanımı ve ağır içicilikte daha çarpıcıdır. Sosyal baskı, aile desteği ile hem aracı hem de düzenleyici bir etki göstermiştir. Bulgular sosyal medyanın ergenlerin sosyal dünyalarını şekillendirdiğini ama bu sosyal dünyadaki risklerin aile desteği ile hafiflediğini ortaya koymuştur. Nihayetinde, ergenlerde sosyal medya kullanımı ve madde kullanımı arasındaki ilişki karmaşık sosyal ve dijital etkileşimler tarafından şekillenmektedir. Engelleyici stratejilerin aile desteğini ve sosyal medya okuryazarlığını, akran baskısına karşı direnci ve yaşam becerilerini güçlendirmesi gerekmektedir. Eğitimcilerin, ailelerin ve yasa yapıcıların bütüncül yaklaşımlarla dijital çağın fırsat ve risklerini dengelemesi gerekmektedir.

The article is not prepared yet for the html view. Check back soon.

Copyright information

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

About this article

Publication Date

15 January 2026

eBook ISBN

978-625-93337-1-7

Publisher

Emanate Publishing House Ltd.

Volume

-

Print ISBN (optional)

978-625-93337-0-0

Edition Number

1st Edition

Pages

1-181

Subjects

Cite this article as:

Bekiroğulları, Z., & Huestis, M. A. (2026). Sosyal Medya, Sosyal Baskı ve Madde Kullanımı: Kuzey Kıbrıs’ta 15-16 Yaşındaki Ergenlerde Aracı ve Düzenleyici Etkileri İnceleme. In M. A. Huestis (Ed.), Kuzey Kıbrıs’ta Ergenler Arasında Madde Kullanımı, vol -. (pp. 118-145). Emanate Publishing House Ltd.. https://doi.org/10.70020/BI.20260102.6